Uw rechten als ondernemer

Op deze pagina leest u welke afspraken en regels er zijn als uw bank uw financiering onderbrengt bij Bijzonder Beheer, en waar u terechtkunt als u het niet eens bent met uw bank. Bij elk onderwerp staat een verwijzing naar de officiële bron, zodat u de tekst zelf kunt nalezen.

Algemene informatie, geen juridisch advies

Wat hier staat, is algemene informatie en geen individueel juridisch advies. Of en hoe een regel op uw situatie van toepassing is, hangt af van uw overeenkomst met de bank en van de omstandigheden. Laat u voor uw eigen situatie adviseren door een advocaat of een andere deskundige; zie Juridische bijstand.

Het Meldpunt is een particulier initiatief van ondernemers. Het is geen toezichthouder en geen overheidsinstantie, en het treedt niet voor u op tegenover uw bank. Het Meldpunt is niet verbonden aan de organisaties die hieronder staan en spreekt niet namens hen.

De bronnen op deze pagina zijn gecontroleerd op 11 november 2026. De uitspraken van rechters zijn op 12 november 2026 gelezen in de open data van de Rechtspraak. Regels, bedragen en termijnen kunnen daarna zijn gewijzigd; de officiële bron gaat altijd voor.

De zorgplicht van uw bank

Een financiering is een overeenkomst tussen u en uw bank. Voor elke overeenkomst geldt artikel 6:248 lid 1 van het Burgerlijk Wetboek: Een overeenkomst heeft niet alleen de door partijen overeengekomen rechtsgevolgen, maar ook die welke, naar de aard van de overeenkomst, uit de wet, de gewoonte of de eisen van redelijkheid en billijkheid voortvloeien.

Artikel 4:24a lid 1 van de Wet op het financieel toezicht bepaalt: Een financiëledienstverlener neemt op zorgvuldige wijze de gerechtvaardigde belangen van de consument of begunstigde in acht. Dat artikel noemt de consument en de begunstigde, niet de zakelijke klant.

Volgens artikel 3:17b lid 2 van de Wet op het financieel toezicht zorgt een bank met zetel in Nederland ervoor dat wie in Nederland onder haar verantwoordelijkheid werkt een eed of belofte aflegt, als hij een arbeidsovereenkomst met de bank heeft of werk doet dat deel uitmaakt van het bankbedrijf of daaruit voortvloeit. Dat is de bankierseed. Daarin belooft de medewerker onder meer dat ik in die afweging het belang van de klant centraal zal stellen. Zie ook Stichting Tuchtrecht Banken.

Ook tegenover een zakelijke klant heeft een bank een zorgplicht. De Hoge Raad overwoog op 10 juli 2020, in een zaak over een geldlening aan een niet-consument: De maatschappelijke functie van banken brengt daarnaast een bijzondere zorgplicht mee. Het kan daarbij onder meer gaan om onderzoeks-, advies-, informatie- en waarschuwingsplichten. De inhoud en de reikwijdte van deze bijzondere zorgplicht hangen mede af van de omstandigheden van het geval, waaronder de mate van deskundigheid en relevante ervaringen van de betrokken wederpartij, de ingewikkeldheid van het product en de daaraan verbonden risico’s. Voor dat geval voegde de Hoge Raad toe: In een geval als het onderhavige zijn de inhoud en de reikwijdte van deze bijzondere zorgplicht beperkt, nu geldlening niet een ingewikkeld product is en de cliënt niet een consument is.

Over het opzeggen van een krediet overwoog de Hoge Raad op 10 oktober 2014 dat de beëindiging door de kredietverlener op grond van een overeengekomen bevoegdheid niet rechtsgeldig is indien gebruikmaking van die bevoegdheid, gelet op de omstandigheden van het geval, naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar is. Meer uitspraken vindt u onder Relevante uitspraken.

De Handreiking Bijzonder Beheer

De Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) publiceerde op 18 september 2015 de Handreiking Bijzonder Beheer: Wat mag je van banken verwachten? De NVB noemt haar zelf geen zelfregulering maar een aanbeveling. Volgens de NVB geldt de Handreiking voor alle klanten met een zakelijke financiering, ongeacht of ze onder de Gedragscode vallen.

De Handreiking noemt tien punten die een ondernemer mag verwachten:

Duidelijke informatie over de rol en werkwijze van bijzonder beheer
Tijdige signalering van problemen
Goede toelichting over overgang naar bijzonder beheer en wat dit betekent voor de klant; de ondernemer krijgt onder meer een schriftelijke bevestiging van de overdracht
Ruimte voor proactieve ondernemers binnen bijzonder beheer
Aanvullende financiering als dat verantwoord is
Goede bereikbaarheid en snelle besluitvorming
Onderbouwing van maatregelen en kosten, zoals een hoger tarief, extra taxaties en externe adviseurs
Duidelijk en laagdrempelig klachtenproces: een klacht indienen mag geen nadelige gevolgen hebben voor de relatie met de bank
Afspraken worden vastgelegd en bevestigd, met de motivering van een besluit
Toegang tot relevante informatie, ook tot gespreksverslagen

De Gedragscode Kleinzakelijke Financiering

De Gedragscode Kleinzakelijke Financiering is opgesteld door de NVB en geldt sinds 1 juli 2018; de herziene versie geldt vanaf 1 juli 2023. Ze bevat minimumnormen voor banken die lid zijn van de NVB, voor de oriëntatiefase, de aanvraagfase en de beheerfase.

De Gedragscode geldt voor een ondernemer of rechtspersoon die in Nederland is gevestigd en op groepsniveau een jaaromzet heeft van maximaal € 5.000.000 en een totale hoofdsom aan financieringen bij de bank van maximaal € 2.000.000. Een bank kan ervoor kiezen die grens van € 2.000.000 niet toe te passen. Voor wie vooral belegt in commercieel verhuurd vastgoed gelden andere voorwaarden; die staan in de Gedragscode zelf.

Hoofdstuk 6 gaat over Bijzonder Beheer. Volgens dat hoofdstuk:

laat de bank u weten dat uw financiering onder Bijzonder Beheer valt, licht toe waarom en hoe het traject er naar verwachting uitziet, en zegt wie uw aanspreekpunt is; op uw verzoek legt de bank een mondelinge toelichting ook schriftelijk vast;
zorgt de bank dat zij goed bereikbaar is en bevestigt zij afspraken schriftelijk;
legt de bank uit waarom zij een externe partij, zoals een adviseur of taxateur, op uw kosten inschakelt, en geeft zij vooraf een indicatie van die kosten, tenzij dat gezien de omstandigheden niet mogelijk is; u mag zelf een externe partij voordragen, maar de bank beslist;
kunnen u en de bank in een herstelplan vastleggen welke resultaten u moet halen om Bijzonder Beheer te verlaten;
mag de bank de financiering beëindigen en opeisen als verbetering niet mogelijk blijkt; wint zij dan zekerheden uit, dan spant zij zich, met inachtneming van alle omstandigheden, in voor een zo hoog mogelijke opbrengst;
informeert de bank u als zij werk uitbesteedt, bijvoorbeeld aan een incassobureau, en blijft zij verantwoordelijk voor de naleving van de Gedragscode.

Volgens de NVB geldt dit hoofdstuk alleen voor zakelijke klanten die onder de Gedragscode vallen.

Klagen bij uw bank

Een klacht begint bij de bank zelf. Volgens de Handreiking Bijzonder Beheer wijzen banken ondernemers actief op hun klachtenprocedure, en mag een klacht geen nadelige gevolgen hebben voor de relatie met de bank.

Valt uw financiering onder de Gedragscode Kleinzakelijke Financiering, dan bevestigt de bank de ontvangst van uw klacht en laat zij u binnen 2 weken weten binnen welke termijn zij de klacht behandelt. Heeft de bank binnen 8 weken na de ontvangstbevestiging geen definitief standpunt ingenomen, dan kunt u de klacht rechtstreeks voorleggen aan Kifid.

Op haar pagina over klachten, die zich tot consumenten richt, raadt de AFM aan een klacht schriftelijk in te dienen en om een schriftelijke reactie te vragen. Hebt u een rechtsbijstandverzekering, vraag dan volgens de AFM aan de verzekeraar of uw geschil onder de dekking valt.

Kifid

Kifid, het Klachteninstituut financiële dienstverlening, behandelt klachten over financiële dienstverleners en noemt zich onafhankelijk en ministerieel erkend en een alternatief voor de rechter. Ook een kleinzakelijke ondernemer kan er een klacht indienen. Het reglement van de Geschillencommissie van Kifid dat vanaf 1 april 2024 geldt, zegt daarover onder meer:

U kunt klagen over een financiering in de zin van de Gedragscode Kleinzakelijke Financiering die u op of na 1 juli 2018 hebt aangevraagd of vernieuwd, als Nederlands recht erop van toepassing is. De jaaromzet van uw onderneming is op groepsniveau niet hoger dan € 5.000.000, en uw financieringen bij de dienstverlener niet hoger dan € 2.000.000.
De dienstverlener moet bij Kifid zijn aangesloten; dat kunt u nagaan in het dienstverlenersregister van Kifid.
U legt de klacht eerst voor aan de bank en doorloopt haar interne klachtenprocedure. Heeft de bank na 8 weken nog geen definitief standpunt ingenomen, dan neemt Kifid de klacht toch in behandeling.
U kunt een klacht indienen tot 3 maanden nadat de bank schriftelijk een definitief standpunt heeft ingenomen. Die termijn is nooit korter dan 1 jaar nadat u de klacht voor het eerst aan de bank hebt voorgelegd.
Als kleinzakelijke ondernemer betaalt u een eigen bijdrage van € 250 (inclusief btw). U krijgt die niet terug als Kifid de klacht niet behandelt of als u haar zelf intrekt.
Voor een kleinzakelijke ondernemer is de uitspraak een bindend advies. Bij een klacht over zo'n financiering is de uitspraak niet-bindend voor zover Kifid meer dan € 250.000 toewijst, tenzij u en de bank iets anders afspreken.
Vordert u meer dan € 1.000.000, dan behandelt Kifid uw klacht alleen tot € 1.000.000.
Kifid behandelt onder meer geen klacht die al bij de rechter ligt of al door de rechter is beoordeeld, geen klacht als onderdeel van een collectieve actie, en geen klacht over de weigering om een overeenkomst te sluiten, tenzij de klacht is dat de dienstverlener daarbij misbruik heeft gemaakt van zijn contracts- en beleidsvrijheid of in strijd met de wet heeft gehandeld.

Het reglement bevat meer voorwaarden en uitzonderingen. Lees het voordat u een klacht indient.

AFM en DNB

De Autoriteit Financiële Markten (AFM) houdt toezicht op het gedrag op de financiële markten. Op haar pagina's voor consumenten schrijft de AFM dat zij niet persoonlijk kan helpen en geen persoonlijk (financieel) advies of bemiddeling biedt. Een klacht of tip is voor de AFM wel een belangrijk signaal: zij laat zien waar er problemen zijn in de markt, en kan volgens de AFM leiden tot een onderzoek of een maatregel. Zo'n signaal geeft u door via het contactformulier van de AFM.

De Nederlandsche Bank (DNB) houdt prudentieel toezicht, volgens DNB gericht op solide financiële ondernemingen en een stabiel financieel systeem.

Stichting Tuchtrecht Banken

Tuchtrecht Banken noemt zich de onafhankelijke instantie die uitvoering geeft aan het bankentuchtrecht. De bankierseed en het bankentuchtrecht zijn op 1 april 2015 ingevoerd. Volgens Tuchtrecht Banken kan iedereen, ook een ondernemer, er een klacht over een bankmedewerker melden.

Zo'n klacht gaat over een individuele bankmedewerker, over iets wat na 1 april 2015 is gebeurd en over een mogelijke schending van de bankierseed. U dient haar digitaal in, met de naam van de medewerker en van de bank, een zo concreet mogelijke beschrijving van wat er gebeurde en uw bewijs, zoals mails, brieven, contracten en verklaringen.

Neemt de Algemeen directeur van Tuchtrecht Banken de klacht van u over, dan bent u geen procespartij, maar wordt u wel op de hoogte gehouden. De Tuchtcommissie Banken of de Commissie van Beroep Banken kan een medewerker een opleidingsverplichting, een berisping, een boete tot maximaal € 25.000 of een beroepsverbod van maximaal drie jaar opleggen. Die maatregelen gelden de medewerker.

Juridische bijstand

Via Zoek een advocaat van de Nederlandse orde van advocaten zoekt u in alle advocaten van Nederland, op rechtsgebied en bij u in de buurt. Daar vindt u ook de specialisatieverenigingen van advocaten.

Hebt u een rechtsbijstandverzekering, vraag dan volgens de AFM aan de verzekeraar of uw geschil onder de dekking valt.

Het Juridisch Loket geeft persoonlijk juridisch advies voor iedereen met een laag inkomen en weinig spaargeld.

Relevante uitspraken

Uitspraken over een vergelijkbare klacht kunnen u helpen uw eigen situatie te beoordelen. U zoekt ze zelf op bij de bron:

Kifid publiceert al zijn uitspraken in het uitsprakenregister, zonder de naam van de klager en met de naam van de financiële dienstverlener.
Bij Tuchtrecht Banken kunt u de uitspraken van Tuchtrecht Banken terugvinden.
Op rechtspraak.nl zoekt u in de uitspraken van rechters die de Rechtspraak daar publiceert.

Hieronder staat een selectie van uitspraken van rechters waarin Bijzonder Beheer, de zorgplicht van de bank tegenover een zakelijke klant of het opzeggen van een krediet aan de orde komt. Bij elke uitspraak staat kort waar zij over gaat, zoals de Rechtspraak dat bij de uitspraak vermeldt. De selectie is niet volledig, en de uitkomst hangt steeds af van de omstandigheden van het geval. Tegen een uitspraak van een rechtbank of gerechtshof kan hoger beroep of cassatie zijn ingesteld. Waar de Rechtspraak een latere uitspraak in dezelfde zaak aan de uitspraak heeft gekoppeld, staat dat erbij; verder is dat niet nagegaan.

De uitspraken staan hieronder geordend naar de uitkomst: eerst de uitspraken waarin de rechter de ondernemer gelijk gaf, dan die waarin de bank gelijk kreeg. Binnen elke groep staat de nieuwste uitspraak bovenaan.

In het voordeel van de ondernemer

Rechtbank Amsterdam, 24 december 2025, ECLI:NL:RBAMS:2025:11419. Kort geding na het arrest van het gerechtshof Amsterdam van 12 augustus 2025 hieronder. De voorzieningenrechter wijst een voorschot op de schadevergoeding toe en veroordeelt de bank tot betaling van € 470.800.
Gerechtshof Amsterdam, 12 augustus 2025, ECLI:NL:GHAMS:2025:2153. Kredietovereenkomst. De zorgplicht van de bank en de uitoefening van haar contractuele bevoegdheden worden mede gekleurd door de wijze waarop de bank de cliënt in het verleden heeft gefinancierd en de verwachtingen die daarbij zijn gewekt. De bank had de ondernemers onder bijzonder beheer geplaatst en de voorwaarden van de kredietverlening in hun nadeel aangepast. Het hof oordeelt dat de bank haar zorgplicht heeft geschonden en bekrachtigt het vonnis van de rechtbank grotendeels; de schade wordt in een schadestaatprocedure begroot.
Hoge Raad, 1 maart 2024, ECLI:NL:HR:2024:298. Beëindiging van een kredietovereenkomst door de bank; cassatie van het arrest van het gerechtshof Amsterdam van 28 juni 2022 hieronder. De Hoge Raad doet de zaak zelf af: hij verklaart voor recht dat de bank toerekenbaar is tekortgeschoten tegenover de holding en haar dochtervennootschap en veroordeelt de bank tot vergoeding van hun schade, nader op te maken bij staat. De vordering namens vier andere groepsvennootschappen wijst hij af.
Gerechtshof Amsterdam, 28 juni 2022, ECLI:NL:GHAMS:2022:1871. Opzegging van een financiering van een onderneming waarvan het dossier was overgedragen aan de afdeling Bijzonder Beheer. Het hof vernietigt het vonnis van de rechtbank Amsterdam van 30 september 2020 (ECLI:NL:RBAMS:2020:4793), waarin de vorderingen nog waren afgewezen, en oordeelt dat de bank toerekenbaar is tekortgeschoten. De Hoge Raad heeft dit arrest op 1 maart 2024 gedeeltelijk vernietigd en de zaak zelf afgedaan; zie hierboven.
Rechtbank Oost-Brabant, 20 september 2017, ECLI:NL:RBOBR:2017:4913. Een kredietrelatie die bij een afdeling Bijzonder Beheer was ondergebracht, is door de bank overgedragen aan een derde. De rechtbank verklaart voor recht dat de contractsoverneming nietig is. Het gerechtshof 's-Hertogenbosch heeft dit vonnis op 21 december 2021 bekrachtigd (ECLI:NL:GHSHE:2021:3770): geen rechtsgeldige contractsoverneming, maar wel sprake van cessie.
Rechtbank Gelderland, 7 december 2015, ECLI:NL:RBGEL:2015:8186. Kort geding. Of de bank de kredietrelatie mocht opzeggen met een onderneming die al jaren onder toezicht van Bijzonder Beheer stond. De voorzieningenrechter acht de opzegging in de omstandigheden van het geval naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar. De bank moet de onderneming drie maanden gunnen om de achterstanden in te lopen en mag de opzegging niet verder uitvoeren als zij dat doet.
Rechtbank Den Haag, 14 oktober 2015, ECLI:NL:RBDHA:2015:11842. Tussenvonnis. De bank is toerekenbaar tekortgeschoten in de nakoming van de kredietovereenkomst door de kredietfaciliteit per direct op te zeggen. Een eindbeslissing is dit niet: over het verband tussen de opzegging en het faillissement van de onderneming volgt nog een nadere aktewisseling.
Rechtbank Noord-Nederland, 22 juli 2015, ECLI:NL:RBNNE:2015:3637. Kort geding over de beëindiging van een kredietrelatie die onder de afdeling Bijzonder Beheer viel. De voorzieningenrechter gebiedt de bank de kredietovereenkomsten na te komen voor de overeengekomen duur en verbiedt haar voorlopig betaalrekeningen te blokkeren en executiemaatregelen te nemen.
Hoge Raad, 10 oktober 2014, ECLI:NL:HR:2014:2929. Of een bank een kredietovereenkomst rechtsgeldig heeft beëindigd, en naar welke maatstaf de rechter dat beoordeelt (artikel 6:248 lid 2 BW). Het hof had de beëindiging van de rentevaste leningen in de omstandigheden van dat geval onaanvaardbaar geoordeeld. De Hoge Raad verwerpt het beroep van de bank daartegen.

In het voordeel van de bank

Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 20 februari 2024, ECLI:NL:GHARL:2024:1176. Opzegging van een kredietrelatie. Of de bank is tekortgeschoten in haar zorgplicht door de onderneming bij de afdeling bijzonder beheer te plaatsen en aanvullende voorwaarden aan het krediet te stellen. Het hof oordeelt dat de bank niet onzorgvuldig heeft gehandeld en bekrachtigt de vonnissen van de rechtbank. De Hoge Raad heeft het cassatieberoep daartegen op 6 juni 2025 verworpen (ECLI:NL:HR:2025:857).
Rechtbank Amsterdam, 21 juli 2021, ECLI:NL:RBAMS:2021:4175. Zorgplicht van de bank en toepasselijkheid van de Gedragscode Kleinzakelijke Financiering, bij een geldlening in het kader van de beëindiging van een bankrelatie. De rechtbank oordeelt dat de bank haar zorgplicht heeft geschonden, maar dat dit niet kan leiden tot toewijzing van de vorderingen; die worden afgewezen.
Rechtbank Overijssel, 2 juni 2021, ECLI:NL:RBOVE:2021:2452. Vordering tot schadevergoeding na opzegging van de bankrelatie, met een beroep op artikel 6:248 lid 2 BW. Na een belangenafweging oordeelt de rechtbank dat de opzegging niet onaanvaardbaar is; de vordering wordt afgewezen.
Rechtbank Overijssel, 14 december 2016, ECLI:NL:RBOVE:2016:5319. De bank vordert na opzegging en uitwinning van zekerheden het restant van het krediet. De voormalige ondernemers verwijten de bank overkreditering, het ten onrechte afbouwen en opzeggen van de financiering en een onzorgvuldige afwikkeling. Geen van de verwijten houdt stand.
Gerechtshof 's-Hertogenbosch, 18 augustus 2015, ECLI:NL:GHSHE:2015:3245. Opzegging van een kredietrelatie op grond van de algemene bankvoorwaarden, en de maatstaf daarvoor. Het hof oordeelt dat de vorderingen van de klant terecht zijn afgewezen en bekrachtigt het vonnis van de rechtbank.
Rechtbank Gelderland, 26 maart 2014, ECLI:NL:RBGEL:2014:2215. Of de kredietrelatie rechtsgeldig is opgezegd. Geen toerekenbare tekortkoming of onrechtmatig handelen van de bank, ook niet door het stellen van voorwaarden aan een investering of door het opzeggen van de gehele kredietrelatie. Volgens de Rechtspraak worden de vorderingen afgewezen; het vonnis zelf is een tussenvonnis waarin de rechtbank iedere verdere beslissing aanhoudt.
Rechtbank Rotterdam, 28 december 2011, ECLI:NL:RBROT:2011:BU9665. Opzegging van een kredietovereenkomst per direct, met een termijn van drie dagen voor inlossing. De bank moet bij het opzeggen rekening houden met de gerechtvaardigde belangen van de kredietnemer. De rechtbank oordeelt dat er een deugdelijke grond voor opzegging was en wijst de vordering van de curator af.

Antwoord op een rechtsvraag, zonder winnaar

Hoge Raad, 10 juli 2020, ECLI:NL:HR:2020:1274. Prejudiciële beslissing over zakelijke vastgoedleningen die bij een afdeling Bijzonder Beheer waren ondergebracht en door de bank zijn overgedragen aan een partij die geen bank is. Over de overdraagbaarheid van zo'n vordering en over de zorgplichten van de bank en van de niet-bank. De Hoge Raad beantwoordt hier vragen van de rechtbank en beslist de zaak zelf niet.

Uw ervaring melden

Een Melding bij het Meldpunt is geen klacht bij uw bank, bij Kifid of bij Tuchtrecht Banken, en vervangt die niet. Wilt u uw ervaring met Bijzonder Beheer delen, zodat zichtbaar wordt of een probleem vaker voorkomt, dan kunt u een Melding doen.